Ανδρέας Βιολάρης
Στο ποδόσφαιρο, καλώς ή κακώς, σχεδόν τα πάντα κρίνονται από το αποτέλεσμα ενός αγώνα ή μιας διοργάνωσης. Αν κερδίσεις, πάει να πει πως πήγαν όλα καλά και άπαντες είναι χαρούμενοι. Αν χάσεις, τότε κάτι πήγε στραβά και αρχίζει η μουρμούρα. Αυτή είναι η πιο απλή και εύκολη ανάγνωση, η οποία, όμως, σε βάθος χρόνου μπορεί να αποδειχθεί παραπλανητική και καθόλου βοηθητική για την εξέλιξη ενός οργανισμού.
Στο ποδόσφαιρο υπάρχουν ομάδες που κερδίζουν χωρίς να ξέρουν ακριβώς το πως και γιατί κέρδισαν. Και υπάρχουν άλλες που χάνουν, αλλά ξέρουν πολύ καλά γιατί έχασαν και τι πρέπει να κάνουν για να πάνε μπροστά. Στη δεύτερη κατηγορία ανήκουν Μπόντο/Γκλιμτ και Κόμο. Δύο ομάδες που εμφανίστηκαν από το... πουθενά και έκαναν την ποδοσφαιρική Ευρώπη να παραμιλά. Μπορεί να ακολούθησαν διαφορετικούς δρόμους, αλλά καταλήγουν στο ίδιο συμπέρασμα. Τα χρήματα μπορούν να δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις για την επιτυχία, από μόνα τους όμως δεν μπορούν να δημιουργήσουν μια ποδοσφαιρική ταυτότητα.
Η Νορβηγοί είναι το παράδειγμα ομάδας που κατάφερε να δημιουργήσει ευρωπαϊκή ταυτότητα χωρίς να διαθέτει τα μεγάλα οικονομικά μεγέθη. Η Κόμο είναι η ιστορία μιας ομάδας που διέθετε την οικονομική δύναμη, αλλά επέλεξε να τη μετατρέψει σε κάτι περισσότερο από ακριβές μεταγραφές. Και κάπου ανάμεσα στις δύο ομάδες βρίσκεται ένα μάθημα που δεν αφορά μόνο το ποδόσφαιρο, αλλά και την ίδια τη ζωή.
Μπόντο: Απαγορεύεται η λέξη «νίκη»!
Η Μπόντο δεν έγινε αυτό που είναι σήμερα επειδή βρήκε έναν μαγικό τρόπο να κερδίζει. Η νίκη δεν είναι καν αυτοσκοπός. Οι νίκες και οι επιτυχίες είναι ο καρπός της διαρκούς προσπάθειας να γίνονται καλύτεροι. Έγινε η πρώτη δύναμης της Νορβηγίας και μια ομάδα που κοιτάζει στα μάτια τα μεγαλύτερα κλαμπ τους κόσμου λόγω της φιλοσοφία που άρχισε να περνά στην ομάδα ο προπονητής της πριν από 7-8 χρόνια.
Ο Κνούτσεν έβαλε στον πυρήνα της φιλοσοφίας του την απόδοση, την εξέλιξη και τη διαδικασία. Η νίκη και οι επιτυχίες δεν αποτελούν… μονάδα μέτρησης της δουλειάς του. Για την ακρίβεια, έχει διαγράψει από το λεξιλόγιο λέξεις όπως «νίκη», «τρεις βαθμοί», «πρόκριση», «τίτλος» κτλ. και έχει απαγορεύσει άπαντες να τις χρησιμοποιούν! Σε μια πρόσφατη συνέντευξη ένα από τους συνεργάτες του Κνούτσεν δήλωσε πως η τελευταία φορά που άκουσε τον προπονητή της ομάδας να χρησιμοποιεί τη λέξη «νίκη» ήταν κάπου το 2018 ή το 2019!
Αυτή είναι η κουλτούρα της Μπόντο. Δεν κυνηγούν τη νίκη, αλλά την όσο το δυνατόν καλύτερη απόδοση που μπορεί να οδηγήσει σε νίκες και σε βάθος χρόνου θα φέρει και επιτυχίες. Ακόμη και μετά από νίκες, ο Κνούτσεν βλέπει τι έκανε σωστά η ομάδα και τι ψάχνει να δει τι μπορεί να βελτιώσει. Και αν βελτιώνεις συνεχώς τον τρόπο παιχνιδιού σου, αυξάνεις και τις πιθανότητες να έρθει η νίκη, οι τίτλοι και οι διακρίσεις.
Αυτή είναι η λογική πίσω από τη φιλοσοφία του Κνούτσεν. Και το αποτέλεσμα της είναι πλέον ορατό σε ολόκληρη την Ευρώπη. Μια ομάδα από τον παγωμένο Βορρά της Νορβηγίας, με οικονομικές δυνατότητες που απέχουν πολύ από εκείνες των μεγάλων συλλόγων, απέκτησε αγωνιστική ταυτότητα που της επέτρεψε να κοιτάξει στα μάτια τους ισχυρότερους αντιπάλους της Ευρώπης.
Κόμο: Η διαφορετική χρήση του χρήματος
Πάμε και στην Κόμο. Μια διαφορετική ιστορία. Εδώ τα χρήματα υπήρχαν από την πρώτη μέρα που ο σύλλογος άλλαξε χέρια. Δεν αποτέλεσαν, όμως, το βασικό λόγο των τεράστιων επιτυχιών. Το 2019 κι ενώ η ομάδα βρισκόταν στην 4η κατηγορία (Serie D, ημι-επαγγελματική κατηγορία) αγοράστηκε από την “Sent Entertainment”, εταιρίας ιδιοκτησίας των Ινδονήσιων δισεκατομμυριούχων, Robert Budi και Michael Hartono.
Το αρχικό σχέδιο δεν ήταν να δημιουργηθεί ένας δυνατός ευρωπαϊκός κολοσσός. Το project ξεκίνησε πολύ πιο ταπεινά, με την ιδέα ενός τηλεοπτικού εγχειρήματος γύρω από το ποδόσφαιρο, αλλά και η αξιοποίηση της φυσικής ομορφιάς της πόλης, η οποία είχε παγκόσμια αναγνωρισιμότητα λόγω της λίμνης. Το (επαγγελματικό) ποδόσφαιρο ήρθε στην πορεία και άρχισε να γίνεται μέρος ενός μεγαλύτερου project και branding, το οποίο είχε ως κεντρικό πυλώνα την φιλοξενία και τον τουρισμό.
Σκοπός τους είναι να πουλάνε εμπειρία και όχι απλώς εισιτήρια. Και αυτή η λογική αποτυπώνεται και στο αγωνιστικό κομμάτι. ‘Όπως και ο Κνούτσεν, έτσι και ο Φάμπρεγας θεωρεί πιο σημαντικό από την ίδια τη νίκη το πως θα αγωνιστεί η ομάδα του. Και αυτή τη νοοτροπία την έχει περάσει σε όλους. Χαρακτηριστική η συνέντευξη που παραχώρησε πριν από 2-3 μήνες ο πρόεδρος της ομάδας. Ουσιαστικά είπε πως ο Σεσκ δεν περιμένει το παιχνίδι για να εξηγήσει τι συνέβη, αλλά το εξηγεί πριν… συμβεί!
Όπως αποκάλυψε, παραμονές κάθε αγώνα ο Φάμπρεγας παρουσιάζει στους ιδιοκτήτες το αγωνιστικό του πλάνο, πως θα αγωνιστεί, πως θα αναπτυχθεί, την ανάλυση του αντιπάλου και πως θα προσπαθήσει να τον περιορίσει, πως θα δημιουργήσει υπεραριθμίες κτλ. Την επόμενη μέρα του αγώνα ο Σεσκ παρουσιάζει το δικό του post-match report και οι ιδιοκτήτες το συγκρίνουν με μια δεύτερη, ανεξάρτητη ανάλυση την οποία κάνει το data department του συλλόγου. Έτσι, η διοίκηση δεν αξιολογεί μόνο το αποτέλεσμα. Αξιολογεί την «απόσταση» ανάμεσα σε αυτό που είχε σχεδιάσει ο προποητής και σε αυτό που τελικά συνέβη στο γήπεδο. Αν η ομάδα δημιουργήσει ικανοποιητική ποσότητα και ποιότητα ευκαιριών και απλώς δεν σκόραρε ή δεν κέρδισε, τότε το αποτέλεσμα δεν ακυρώνει την απόδοση. Όπως εξήγησε «καμιά φορά ένα 0-0 μπορεί να είναι καλύτερο αποτέλεσμα από μια νίκη με 1-0».
Αυτό είναι το μάθημα που προσπαθούν να διδάξουν Κνούτσεν και Φάμπρεγας. Μην αξιολογείς μόνο το αποτέλεσμα, αλλά την διαδικασία που οδήγησε σε αυτό. Αυτή είναι η κοινή φιλοσοφία των δύο συλλόγων, Κόμο και Μποντό. Και μια υπενθύμιση ότι στο ποδόσφαιρο το χρήμα είναι ικανό να ανοίξει πόρτες. Από μόνο του, όμως, δεν είναι ποτέ αρκετό για να σε οδηγήσει στις επιτυχίες. Η Μπόντο απέδειξε ότι μπορείς να δημιουργήσεις ένα σπουδαίο ποδοσφαιρικό μοντέλο χωρίς να διαθέτεις τεράστιο πορτοφόλι, ενώ η Κόμο μας διδάσκει τι μπορείς να κάνεις όταν η οικονομική δύναμη συνδυάζεται με τη σωστή οργάνωση, τεχνογνωσία και πρόσωπα. Οι δύο ομάδες προσπάθησαν πρώτα να βρουν ποιοι θέλουν να είναι και μετά να βρουν τον τρόπο να κερδίζουν.
Το ίδιο ισχύει και στη ζωή. Τα χρήματα μπορούν να κάνουν πολλά πράγματα ευκολότερα. Δεν μπορούν, όμως, να εγγυηθούν την επιτυχία ή την ευτυχία. Χρειάζεται μια ιδέα, ένας τρόπος, συνέπεια και πολλές φορές υπομονή. Και φυσικά τους κατάλληλους ανθρώπους που θα συνεχίσουν να πιστεύουν σε εσένα και τη διαδικασία, ακόμη κι όταν τα αρχικά αποτελέσματα δεν μας δικαιώνουν.
