ΚΥΠΕ
Σε κίνδυνο να υποστεί «τεράστια ζημιά» η προσπάθεια επανέναρξης των διαπραγματεύσεων στο Κυπριακό, σε περίπτωση νέας αποτυχίας της πρωτοβουλίας του ΓΓ του ΟΗΕ, αναφέρετα η Προσωπική Απεσταλμένη του, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, σε συνέντευξή της στη «Sunday Mail», ενώ, μιλώντας σε συνέντευξή της στην εφημερίδα «Πολίτης», αναφέρεται στην ανάγκη συμφωνίας των δύο ηγετών σε μια σαφή διαδικασία, όπως το χρονοδιάγραμμα, η ημερήσια διάταξη και οι μηχανισμοί υπέρβασης αδιεξόδων, για τη διαμόρφωση πλαισίου επανέναρξης των συνομιλιών.
Στη συνέντευξή της στη «Sunday Mail», η κ. Ολγκίν επισημαίνει ότι μια νέα αποτυχία θα έχει σοβαρές επιπτώσεις στην προοπτική επίλυσης του Κυπριακού, σημειώνοντας ότι «θα υπάρξει τεράστια ζημιά». Όπως αναφέρει, η παρούσα πρωτοβουλία αποτελεί σημαντική ευκαιρία για επανέναρξη της διαδικασίας και η απώλειά της θα δυσχεράνει περαιτέρω τις προσπάθειες.
«Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο ο ΓΓ του ΟΗΕ δεν θέλει να προχωρήσει σε μια συνάντηση 5+1 χωρίς να υπάρχει καλή προετοιμασία. Αυτή τη φορά τα πράγματα πρέπει να είναι διαφορετικά, καθώς η αίσθηση είναι ότι κάθε αποτυχημένη συνάντηση διεύρυνε ακόμη περισσότερο τις διαφορές μεταξύ των πλευρών», σημειώνει.
Η ίδια εισηγείται, ως πιθανή διέξοδο από το αδιέξοδο που έχει δημιουργηθεί γύρω από την εκ περιτροπής προεδρία, να αρχίσουν οι διαπραγματεύσεις χωρίς προϋποθέσεις, αλλά με το συγκεκριμένο ζήτημα να τίθεται πρώτο στην ημερήσια διάταξη. Με αυτόν τον τρόπο, όπως εξηγεί, θα εξεταστεί εξαρχής κατά πόσον μπορεί να υπάρξει συμφωνία, χωρίς να αναλωθούν μήνες συνομιλιών προτού συζητηθεί ένα από τα βασικά ζητήματα διαφωνίας.
Αναφερόμενη στις 19 προτάσεις που είχε θέσει προς συζήτηση ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, τον περασμένο Σεπτέμβριο, η κ. Ολγκίν είπε στη «Sunday Mail» ότι δεν της είχε δοθεί γραπτώς σχετικό έγγραφο.
Σε ό,τι αφορά τη μεθοδολογία που εισηγείται ο Τουρκοκύπριος ηγέτης, Τουφάν Έρχιουρμαν σημείωσε ότι «αυτό που ο Τουφάν αποκαλεί μεθοδολογία δεν είναι μεθοδολογία». Όπως εξήγησε στη «Sunday Mail», η μεθοδολογία μιας συμφωνίας αφορά τα διαδικαστικά βήματα, το χρονοδιάγραμμα, την ημερήσια διάταξη, καθώς και το τι θα γίνεται σε περίπτωση που προκύπτει αδιέξοδο.
Στη συνέντευξή της στην εφημερίδα «Πολίτης», η Προσωπική Απεσταλμένη του ΓΓ του ΟΗΕ επισημαίνει την ανάγκη να συμφωνήσουν οι δύο ηγέτες σε μια σαφή διαδικασία, πριν την έναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων. Όπως εξηγεί, αυτή θα πρέπει να περιλαμβάνει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα, συμφωνημένη ημερήσια διάταξη και μηχανισμούς που θα επιτρέπουν την υπέρβαση πιθανών αδιεξόδων.
Αναφερόμενη στα έξι σημεία που είχε παρουσιάσει ο ΓΓ του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, στο Κραν Μοντανά, σημειώνει ότι θα μπορούσαν να αποτελέσουν τη βάση της ημερήσιας διάταξης. «Η τέλεια ημερήσια διάταξη είναι τα έξι σημεία. Πείτε το όπως θέλετε», αναφέρει.
Ερωτηθείσα για το έγγραφο των Ηνωμένων Εθνών που καταγράφει τις συγκλίσεις που επιτεύχθηκαν κατά τις διαπραγματεύσεις της περιόδου 2015-2017 και στο Κραν Μοντανά, η κ. Ολγκίν διευκρινίζει ότι δεν προτίθεται να το παραδώσει στους δύο ηγέτες πριν την έναρξη των συνομιλιών. Εξηγεί ότι επιδιώκει να αποφευχθούν διαφωνίες γύρω από το περιεχόμενό του, οι οποίες θα μπορούσαν να επαναφέρουν εντάσεις, όπως συνέβη με προηγούμενα έγγραφα του ΟΗΕ.
Η κ. Ολγκίν αναγνώρισε, παράλληλα, ότι η εσωτερική πολιτική αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα εμπόδια στην προσπάθεια επίλυσης του Κυπριακού, επισημαίνοντας ότι οι εκλογικές αναμετρήσεις και οι πολιτικές σκοπιμότητες επηρεάζουν τη δυνατότητα λήψης αποφάσεων. Ερωτηθείσα κατά πόσον απουσιάζει η πολιτική βούληση, απαντά καταφατικά, διευκρινίζοντας ότι αυτό αφορά όλες τις πλευρές.
Στο ίδιο πλαίσιο, αναφέρεται στην πιθανότητα οι Ελληνοκύπριοι να εξετάσουν ακόμη και μια μικρή αναβολή των προεδρικών εκλογών, εάν θεωρούν ότι κάτι τέτοιο θα μπορούσε να συμβάλει στην επίτευξη προόδου.
Η Προσωπική Απεσταλμένη επισημαίνει ακόμη ότι το βάρος του παρελθόντος εξακολουθεί να επηρεάζει τις δύο κοινότητες και τις προσπάθειες επίλυσης. Θέτει, ως βασικό ερώτημα προς τους δύο ηγέτες, κατά πόσο επιθυμούν την επιστροφή σε μια ισχυρή ομοσπονδία, όπως αυτή που βρισκόταν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων στο Κραν Μοντανά.
«Ποιος είναι το λιμάνι του προορισμού σας; Αν γνωρίζετε ποιος είναι ο τελικός σας προορισμός, είναι πολύ πιο εύκολο να μπείτε μέσα. Αυτή η συζήτηση πρέπει να γίνει από τους δύο ηγέτες», σημειώνει, αναδεικνύοντας τη σημασία να υπάρχει κοινή αντίληψη για το επιδιωκόμενο αποτέλεσμα.
Αναφερόμενη στην εμπειρία της από την Κολομβία, όπου συμμετείχε σε ειρηνευτικές προσπάθειες, σημειώνει ότι, παρά το οδυνηρό παρελθόν, είναι αναγκαίο να υπάρχει προσανατολισμός προς το μέλλον και τις επόμενες γενιές. «Δεν θέλω να ακουστώ αφελής, ξέρω πόσο δύσκολο είναι το παρελθόν. Αλλά μερικές φορές, ακόμη και με αυτό το παρελθόν, πρέπει να σκεφτείς ότι η ζωή πρέπει να είναι διαφορετική. Εγώ ήθελα μια διαφορετική χώρα για τον γιο μου, αλλά και για μένα», αναφέρει.
Τέλος, η κ. Ολγκίν σημειώνει ότι οι περιφερειακές εξελίξεις καθιστούν το Κυπριακό ακόμη πιο περίπλοκο, καθώς εμπλέκονται περισσότεροι παράγοντες με δικά τους συμφέροντα, ενώ ορισμένοι ενδέχεται να προτιμούν τη διατήρηση του υφιστάμενου καθεστώτος. Εκφράζει, ωστόσο, την ανάγκη να αξιοποιηθεί η παρούσα συγκυρία, προειδοποιώντας ότι η αποτυχία της νέας προσπάθειας θα έχει σημαντικό κόστος για την προοπτική επανέναρξης των διαπραγματεύσεων.
