ΚΥΠΕ
Δεκαεπτά γυναικοκτονίες διαπράχθηκαν στην Κύπρο την περίοδο 2020-2025, σύμφωνα με στοιχεία που έδωσε η Αστυνομία στο ΚΥΠΕ. Κατά το 2026 έχουν διαπραχθεί δύο απόπειρες γυναικοκτονίας.
Εξάλλου, συνολικά 300 γυναίκες και 347 παιδιά φιλοξενήθηκαν σε χώρους φιλοξενίας θυμάτων βίας σε παγκύπρια βάση το 2025, δήλωσε στο ΚΥΠΕ ο Άριστος Τσιάρτας, Πρόεδρος του Εθνικού Συντονιστικού Φορέα για την Πρόληψη και Καταπολέμηση της Βίας κατά των Γυναικών στο Υπουργείο Δικαιοσύνης και Δημοσίας Τάξεως.
Στοιχεία Αστυνομίας
Συγκεκριμένα, βάσει των στοιχείων της Αστυνομίας, διαπράχθηκαν πέντε γυναικοκτονίες το 2020, πέντε το 2021, δύο το 2022, μία το 2023, μία το 2024 και τρεις το 2025. Συνολικά ο αριθμός των υποθέσεων γυναικοκτονίας ήταν 16: πέντε το 2020, τέσσερεις το 2021, δύο το 2022, μία το 2023, μία το 2024 και τρεις το 2025.
Σύμφωνα με την Αστυνομία, από τις 17 γυναικοκτονίες που διαπράχθηκαν στην Κύπρο την προηγούμενη πενταετία, έξι διαπράχθηκαν στη Λευκωσία, μία στη Λάρνακα, έξι στη Λεμεσό και τέσσερεις στην Πάφο.
Εθνικός Συντονιστικός Φορέας για την Πρόληψη και Καταπολέμηση της Βίας κατά των Γυναικών
Παράλληλα, συνολικά 300 γυναίκες και 347 παιδιά φιλοξενήθηκαν σε χώρους φιλοξενίας θυμάτων βίας σε παγκύπρια βάση το 2025, δήλωσε στο ΚΥΠΕ ο Άριστος Τσιάρτας, Πρόεδρος του Εθνικού Συντονιστικού Φορέα για την Πρόληψη και Καταπολέμηση της Βίας κατά των Γυναικών στο Υπουργείο Δικαιοσύνης και Δημοσίας Τάξεως.
Αναφερόμενος στη δράση του Φορέα, ο κ. Τσιάρτας εξήγησε ότι αυτός συστάθηκε το 2022 στη βάση των προνοιών του «περί της Πρόληψης και της Καταπολέμησης της Βίας κατά των Γυναικών και της Ενδοοικογενειακής Βίας Νόμου του 2021». Πρόσθεσε ότι ο Φορέας σχεδιάζει και προωθεί μέτρα, δράσεις και πολιτικές, με στόχο την πρόληψη και αποτελεσματική αντιμετώπιση της έμφυλης βίας σε εθνικό επίπεδο.
Στο πλαίσιο αυτό, συνέχισε, ο Φορέας έχει προχωρήσει στην εξειδικευμένη επιμόρφωση περίπου 200 επαγγελματιών πρώτης γραμμής από τους τομείς της υγείας, της εκπαίδευσης, της κοινωνικής πολιτικής και της δικαιοσύνης, ενώ το αμέσως διάστημα προγραμματίζει την εκπαίδευση περίπου 100 μελών της Αστυνομίας σε παγκύπρια βάση. Παράλληλα, υλοποιεί διαφωτιστικές εκστρατείες ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του κοινού σχετικά με την έμφυλη βία, τα δικαιώματα των θυμάτων και τις διαθέσιμες υπηρεσίες στήριξης, συμπλήρωσε.
Ο κ. Τσιάρτας σημείωσε ότι ο Φορέας, σε συνεργασία με την Αστυνομία, συνέβαλε επίσης στην προώθηση λειτουργίας της εφαρμογής ΕΛΠΙΣ, η οποία, όπως είπε, «συνιστά ένα καινοτόμο τεχνολογικό εργαλείο, το οποίο παρέχει στα θύματα βίας τη δυνατότητα άμεσης και διακριτικής επικοινωνίας με τις αστυνομικές αρχές σε περιπτώσεις κινδύνου».
Επιπρόσθετα, υπογράμμισε ότι ο Φορέας «προωθεί τη δημιουργία Ενιαίας Βάσης Δεδομένων για την έμφυλη και ενδοοικογενειακή βία, η οποία αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός του 2027, συμβάλλοντας στη βελτίωση της καταγραφής των περιστατικών βίας και επιτρέποντας την ανάπτυξη πιο στοχευμένων και κατ’ επέκταση πιο αποτελεσματικών πολιτικών πρόληψης και προστασίας».
«Η δημιουργία του αρχείου εκτιμάται ότι θα συντείνει επίσης στην καταγραφή, αποτύπωση και συστηματική παρακολούθηση των γυναικοκτονιών, της πιο ακραίας μορφής έμφυλης βίας, η οποία έχει πλέον καταστεί ιδιώνυμο αδίκημα στον εφαρμοστικό νόμο-πλαίσιο της Σύμβασης της Κωνσταντινούπολης», δήλωσε στο ΚΥΠΕ ο Άριστος Τσιάρτας. «Μέσα από τη συγκέντρωση αξιόπιστων και συγκρίσιμων στατιστικών δεδομένων, το κράτος θα είναι σε θέση να εντοπίζει έγκαιρα παράγοντες κινδύνου, να αναλύει τα χαρακτηριστικά και τις συνθήκες τέλεσης των εγκλημάτων αυτών και να σχεδιάζει πιο αποτελεσματικές πολιτικές πρόληψης, προστασίας των θυμάτων και έγκαιρης παρέμβασης, με απώτερο στόχο την αποτροπή νέων γυναικοκτονιών», επεσήμανε.
Παράλληλα, ανέφερε ότι ο Φορέας προωθεί τη λειτουργία του πανευρωπαϊκού αριθμού τηλεφωνικής υποστήριξης 116016 για τα θύματα έμφυλης βίας, ενισχύει οικονομικά δράσεις Μη-Κυβερνητικών Οργανώσεων και στηρίζει τη λειτουργία της 24ωρης τηλεφωνικής γραμμής βοήθειας του Συνδέσμου για την Πρόληψη και Αντιμετώπιση της Βίας στην Οικογένεια.
Επιπλέον, σημείωσε ότι ο Φορέας αναλαμβάνει νομοθετικές πρωτοβουλίες και προωθεί μεταρρυθμίσεις για εναρμόνιση της κυπριακής νομοθεσίας με τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης, τις Συστάσεις της Ομάδας Ειδικών GREVIO του Συμβουλίου της Ευρώπης και την Ευρωπαϊκή Οδηγία (ΕΕ) 2024/1385 για την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας.
Απαντώντας σε ερώτημα του ΚΥΠΕ για τον αριθμό των γυναικών θυμάτων βίας που φιλοξενούνται σε δομές φιλοξενίας παγκύπρια, ο Πρόεδρος του Εθνικού Συντονιστικού Φορέα για την Πρόληψη και Καταπολέμηση της Βίας κατά των Γυναικών είπε ότι, από στοιχεία που αντλήθηκαν από τον Σύνδεσμο για την Πρόληψη και Αντιμετώπιση της Βίας στην Οικογένεια (ΣΠΑΒΟ), ο οποίος λειτουργεί χώρους φιλοξενίας θυμάτων βίας σε παγκύπρια βάση, με κρατική επιχορήγηση από το Υφυπουργείο Κοινωνικής Πρόνοιας, κατά το 2025 φιλοξενήθηκαν συνολικά 300 γυναίκες και 347 παιδιά (ανήλικα τέκνα τους), δηλαδή συνολικά 647 πρόσωπα. Ο αριθμός αυτός αφορά τους χώρους φιλοξενίας σε Λευκωσία, Λεμεσό και Πάφο, καθώς και τις εναλλακτικές δομές φιλοξενίας που λειτουργούν στις συγκεκριμένες επαρχίες, διευκρίνισε.
Την ίδια ώρα, ο Άριστος Τσιάρτας τόνισε ότι το κράτος παρέχει οικονομική στήριξη και νομική αρωγή στα θύματα έμφυλης και ενδοοικογενειακής βίας, σημειώνοντας ότι από το 2024 τέθηκε σε ισχύ τροποποιητική νομοθεσία, με βάση την οποία τα θύματα έμφυλης και ενδοοικογενειακής βίας αναγνωρίζονται πλέον ως διακριτή κατηγορία δικαιούχων δωρεάν νομικής αρωγής.
Όπως εξήγησε, το νέο πλαίσιο παρέχει τη δυνατότητα δωρεάν νομικής εκπροσώπησης για αγωγές αποζημίωσης, για διαδικασίες που αφορούν τη γονική μέριμνα, την επικοινωνία και τη διατροφή των τέκνων, καθώς και για την έκδοση διαταγμάτων προστασίας. «Η συγκεκριμένη τροποποίηση του νόμου περί νομικής αρωγής αίρει σημαντικά οικονομικά και διαδικαστικά εμπόδια που αντιμετωπίζουν τα θύματα βίας και ενισχύει ουσιαστικά την πρόσβασή τους στη δικαιοσύνη και την προστασία των δικαιωμάτων τους», υπογράμμισε, προσθέτοντας ότι «η κεφαλαιώδους σημασίας νομοθετική αυτή ρύθμιση κατέστη δυνατή με πρωτοβουλία του Εθνικού Συντονιστικού Φορέα για την Πρόληψη και Καταπολέμηση της Βίας κατά των Γυναικών».
