Η ασταθής κατάσταση στο Ισραήλ και το παρατεταμένο αίσθημα ανασφάλειας μετά τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου 2023 και τους πολέμους που ακολούθησαν έχουν οδηγήσει ολοένα και περισσότερους Ισραηλινούς να στραφούν προς την Κυπριακή Δημοκρατία.
Για πολλούς, το κοντινό νησί εξελίσσεται από προορισμό διακοπών και επενδύσεων σε τόπο μόνιμης εγκατάστασης — και, σε ορισμένες περιπτώσεις, σε ένα «Plan B» σε περίπτωση επιδείνωσης της κατάστασης στο Ισραήλ.
Ακριβώς έτσι περιέγραψαν την απόφασή τους αρκετοί Ισραηλινοί που μίλησαν στο DW υπό τον όρο της ανωνυμίας.
«Θέλω να έχω ένα Plan B σε περίπτωση που η κατάσταση στο Ισραήλ γίνει πιο δύσκολη», δήλωσε ένας Ισραηλινός που αγόρασε πρόσφατα κατοικία σε ένα μεγάλο συγκρότημα κατοικιών στην επαρχία Λεμεσού.
Ένας άλλος αναφέρθηκε στην εγγύτητα και την οικειότητα της Κύπρου: «Είναι μια πτήση 40 λεπτών, με το ίδιο τοπίο, το ίδιο κλίμα. Είναι σαν να βρίσκεσαι στο Ισραήλ χωρίς στην πραγματικότητα να είσαι εκεί».
Ένας τρίτος συνέδεσε τη μετακίνησή του με τις επιχειρήσεις, λέγοντας ότι πολλές ισραηλινές εταιρείες έχουν μεταφέρει μέρος των δραστηριοτήτων τους στην Κύπρο, γεγονός που διευκολύνει τις συναλλαγές τους με χώρες της ΕΕ.
Πρώτες και δεύτερες κατοικίες
Σύμφωνα με εκτιμήσεις που επικαλούνται ισραηλινά μέσα ενημέρωσης, τουλάχιστον 3.000 ισραηλινές οικογένειες ζουν πλέον μόνιμα στην Κύπρο, ενώ ο αριθμός τους αυξάνεται κατά αρκετές εκατοντάδες κάθε χρόνο.
Ισραηλινά μέσα ενημέρωσης αναφέρουν επίσης ότι δεκάδες χιλιάδες Ισραηλινοί έχουν αγοράσει ακίνητα στο νησί. Η εφημερίδα Israel Hayom έχει αναφέρει ότι περίπου 20.000 Ισραηλινοί διαθέτουν ακίνητη περιουσία στην Κύπρο χωρίς να διαμένουν εκεί καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.
Στοιχεία του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας της Κύπρου που παρουσιάστηκαν στη Βουλή δείχνουν ότι μεταξύ 2021 και 2024 καταγράφηκαν συνολικά 3.851 μεταβιβάσεις ακινήτων και συμβόλαια πώλησης με Ισραηλινούς αγοραστές μόνο στις παράκτιες επαρχίες Λάρνακας, Πάφου και Λεμεσού.
Ισραηλινών συμφερόντων αναπτύξεις
Ωστόσο, το ισραηλινό ενδιαφέρον για την Κύπρο εκτείνεται πέρα από διαμερίσματα και εξοχικές κατοικίες, περιλαμβάνοντας γη, τουριστικές αναπτύξεις και μεγάλα επενδυτικά έργα.
Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι ο ισραηλινός ξενοδοχειακός όμιλος Fattal, οι επενδύσεις του οποίου στην Κύπρο εκτιμάται ότι ανέρχονται σε εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ και περιλαμβάνουν ξενοδοχεία στη Λεμεσό, την Πάφο και τη Λάρνακα.
Στη Λάρνακα, επενδυτές με ισραηλινά συμφέροντα βρίσκονται επίσης πίσω από την ανακατασκευή του ιστορικού ξενοδοχείου Palm Beach, μια επένδυση άνω των 110 εκατομμυρίων ευρώ (126 εκατομμυρίων δολαρίων), καθώς και από το έργο Aqua Residences, ύψους περίπου 40 εκατομμυρίων ευρώ, το οποίο προβλέπει την κατασκευή δύο πύργων 15 ορόφων στην παραλιακή ζώνη.
Στην επαρχία Λεμεσού, ένας Ισραηλινός επενδυτής σχεδιάζει να αναβιώσει την Τρόζενα, ένα χωριό που έχει εγκαταλειφθεί εδώ και δεκαετίες, αποκαθιστώντας περίπου 60 κατοικίες και αναπτύσσοντας τουριστικές εγκαταστάσεις, χώρο κατασκήνωσης και ένα οινοποιείο.
Το έργο, το οποίο βρίσκεται εντός προστατευόμενης περιοχής Natura 2000, έχει προκαλέσει αντιδράσεις και έρευνα από τις αρμόδιες αρχές, αφού ορισμένες εργασίες ξεκίνησαν χωρίς τις απαιτούμενες πολεοδομικές και οικοδομικές άδειες.
Ενδείξεις για μια πιο μόνιμη παρουσία
Παράλληλα, οι υποδομές που εξυπηρετούν την ισραηλινή κοινότητα γίνονται ολοένα και πιο εμφανείς.
Χώροι λατρείας, επιχειρήσεις και υπηρεσίες για Ισραηλινούς — όπως εστιατόρια που προσφέρουν kosher φαγητό — έχουν ανοίξει στη Λάρνακα, τη Λεμεσό και την Πάφο.
Διαφημίσεις στα εβραϊκά είναι επίσης ορατές κατά μήκος των δρόμων — μεταξύ άλλων και πολιτικό προεκλογικό υλικό. Το περασμένο καλοκαίρι, διαφημιστικές πινακίδες για το κόμμα Yashar του Γκάντι Άιζενκοτ, που απευθύνονταν σε Ισραηλινούς ψηφοφόρους, εμφανίστηκαν στους κυπριακούς αυτοκινητόδρομους.
Ίσως η σαφέστερη ένδειξη για τον ολοένα και πιο μόνιμο χαρακτήρα της ισραηλινής παρουσίας να είναι η σχεδιαζόμενη δημιουργία ιδιωτικού εβραϊκού σχολείου στην περιοχή Πολεμίδια, κοντά στη Λεμεσό, το οποίο θα μπορεί να φιλοξενεί έως και 1.500 μαθητές.
Πηγή: Deutsche Welle/ Loucianos Lyritsas
