ΚΥΠΕ
Ζητήματα που αφορούν την ενεργειακή μετάβαση στην αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια, καθώς και το μέλλον της ευρωπαϊκής γεωργίας και των αγροτικών κοινοτήτων, συζητήθηκαν στο Συμβούλιο Γεωργίας και Αλιείας (AGRIFISH) της Ευρωπαϊκής Ένωσης τη Δευτέρα στις Βρυξέλλες.
Κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου μετά την ολοκλήρωση των εργασιών, η Υπουργός Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος, Δρ. Μαρία Παναγιώτου, ανέφερε ότι σε μία περίοδο που χαρακτηρίζεται από αυξανόμενη γεωπολιτική αβεβαιότητα, η Κυπριακή Προεδρία παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και επιδιώκει συντονισμένη ευρωπαϊκή δράση, με στόχο μία Ένωση ενωμένη, ανθεκτική και προσανατολισμένη στις ανάγκες των πολιτών της.
Η κ. Παναγιώτου τόνισε ότι πραγματοποιήθηκε συζήτηση για το μέλλον της ευρωπαϊκής αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας, με έμφαση στην ενεργειακή μετάβαση του τομέα. Προτεραιότητα, σημείωσε, αποτελεί η διασφάλιση της σταθερότητας των εισοδημάτων των παραγωγών, η διατήρηση της βιωσιμότητας των παράκτιων κοινοτήτων και η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του τομέα σε ένα απαιτητικό διεθνές περιβάλλον.
Επισήμανε ότι η αύξηση του κόστους ενέργειας και οι γεωπολιτικές πιέσεις, καθιστούν ακόμη πιο επείγουσα την ενεργειακή μετάβαση, σημειώνοντας ότι οι συζητήσεις για μακροπρόθεσμα μέτρα ενισχύθηκαν από την ανακοίνωση της Κομισιόν για βραχυπρόθεσμη στήριξη των παράκτιων κοινοτήτων.
Ανέφερε ότι η ταχεία ενεργοποίηση των διατάξεων του Ευρωπαϊκού Ταμείου Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας (EMFAF), αναμένεται να συμβάλει στη στήριξη του τομέα έναντι της αύξησης των τιμών των καυσίμων, διασφαλίζοντας τα μέσα βιοπορισμού και τη διαθεσιμότητα αλιευτικών προϊόντων στην αγορά της ΕΕ.
Στο σημείο αυτό, ευχαρίστησε τον Επίτροπο Αλιείας και Ωκεανών, Κώστα Καδή, για την άμεση και έγκαιρη ανταπόκριση.
Τόνισε πως οι Υπουργοί εξέτασαν τον επικείμενο Οδικό Χάρτη για την ενεργειακή μετάβαση, επισημαίνοντας την ανάγκη απλούστευσης των κανόνων και ενίσχυσης των επενδύσεων για την ανάπτυξη τεχνολογιών και υποδομών που θα επιτρέψουν τη χρήση εναλλακτικών μορφών ενέργειας.
Πρόσθεσε ότι η μετάβαση αυτή πρέπει να είναι δίκαιη, ρεαλιστική και οικονομικά βιώσιμη, ώστε να ενισχυθεί η ανθεκτικότητα και η ανταγωνιστικότητα του τομέα.
Η Υπουργός ανέφερε επίσης ότι πραγματοποιήθηκε ανταλλαγή απόψεων για το μέλλον του ευρωπαϊκού αγροδιατροφικού τομέα, ένα χρόνο μετά την παρουσίαση του Οράματος για τη Γεωργία και τα Τρόφιμα.
Επισήμανε ότι οι Υπουργοί αξιολόγησαν την πρόοδο που έχει επιτευχθεί και συζήτησαν κατά πόσο η Ευρώπη είναι έτοιμη να ανταποκριθεί στις ανάγκες των αγροτών, των αγροτικών κοινοτήτων και των πολιτών.
Όπως ανέφερε, η συζήτηση επικεντρώθηκε στη διασφάλιση δίκαιου εισοδήματος για τους αγρότες, στην ενίσχυση της επισιτιστικής ασφάλειας και στην ανάγκη ανθεκτικότητας έναντι γεωπολιτικών πιέσεων, υπογραμμίζοντας παράλληλα τη σημασία επαρκούς της χρηματοδότησης της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής.
Εξήγησε παράλληλα ότι οι πολίτες αναμένουν βιώσιμα και οικονομικά προσιτά τρόφιμα, ενώ οι αγρότες ζητούν δίκαιους όρους ανταγωνισμού, λιγότερη γραφειοκρατία και ισχυρότερη αμοιβαιότητα στις εμπορικές συμφωνίες.
Σημείωσε ότι η προστασία των προτύπων της ΕΕ και η διασφάλιση ισότιμων όρων ανταγωνισμού αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για τη στήριξη της ευρωπαϊκής παραγωγής.
Η κ. Παναγιώτου επισήμανε ότι οι συζητήσεις πραγματοποιήθηκαν στο πλαίσιο των εξελισσόμενων εμπορικών σχέσεων της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένων των συμφωνίων με την Ινδία, την Αυστραλία και των κρατών της Μερκοσούρ, αλλά και των σχέσεων με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Γνωστοποίησε ότι υπογραμμίστηκε η ανάγκη η εμπορική πολιτική της ΕΕ να λαμβάνει υπόψη τις ιδιαιτερότητες του γεωργικού τομέα και να περιλαμβάνει επαρκή μέτρα διασφάλισης για την προστασία ευαίσθητων κλάδων.
Παράλληλα τόνισε ότι η Κυπριακή Προεδρία θα συνεχίσει να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις αυτές και να καθοδηγεί την Κομισιόν, με στόχο την προστασία των αγροτών και των αγροτικών κοινοτήτων, διατηρώντας παράλληλα τον ισχυρό ρόλο της Ευρώπης στις παγκόσμιες αγορές γεωργικών προϊόντων.
Καταληκτικά, η Υπουργός ανέφερε ότι οι συζητήσεις επιβεβαίωσαν πως η ευρωπαϊκή γεωργική πολιτική δεν συνδέεται μόνο με τη γεωργία και την επισιτιστική ασφάλεια, αλλά και με τη κοινωνική σταθερότητα, την εδαφική συνοχή και τη στρατηγική αυτονομία της ΕΕ, υπογραμμίζοντας την ανάγκη οι πολιτικές να συνοδεύονται από επαρκή χρηματοδότηση και να αποφέρουν απτά αποτελέσματα για τον αγροτικό κόσμο.
Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας
Κληθείσα να τοποθετηθεί αναφορικά με τη διαδικασία επιλογής του επόμενου Γενικού Διευθυντή του Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών (FAO), η κ. Παναγιώτου επισήμανε ότι η Κυπριακή Προεδρία έχει υπογραμμίσει τη στρατηγική σημασία της της εν λόγω θέσης.
Ο στόχος, σημείωσε, παραμένει η διαμόρφωση κοινής στάσης, συμπεριλαμβανομένης της προοπτικής ύπαρξης ενιαίου υποψηφίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Επισήμανε ότι επί του παρόντος υπάρχουν τρεις υποψήφιοι προερχόμενοι από κράτη μέλη της ΕΕ και ότι η διαδικασία βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη, υπογραμμίζοντας την ανάγκη διατήρησης της δυναμικής των διαβουλεύσεων μεταξύ των κρατών μελών.
Τόνισε παράλληλα πως η Κυπριακή Προεδρία συνεχίζει τις επαφές με τα κράτη μέλη και είναι έτοιμη να διευκολύνει τις σχετικές συζητήσεις, ενεργώντας ως έντιμος διαμεσολαβητής και με πλήρη διαφάνεια.
Υπογράμμισε επίσης ότι οποιαδήποτε περαιτέρω ενέργεια θα είναι πλήρως ευθυγραμμισμένη με τις Κατευθυντήριες Γραμμές του Συμβουλίου του 2012, οι οποίες αφορούν τα κριτήρια, τις διαδικασίες και τις βέλτιστες πρακτικές για την επιλογή επικεφαλής οργανισμών του συστήματος των Ηνωμένων Εθνών.Η κ.. Παναγιώτου ανέφερε πως έχει σημειωθεί πρόοδος στο συγκεκριμένο ζήτημα, ωστόσο απαιτείται περαιτέρω προσπάθεια στο επόμενο διάστημα, με στόχο την επίτευξη συντονισμένης ευρωπαϊκής προσέγγισης.
Δηλώσεις Επιτρόπου Χάνσεν
Από την πλευρά του, ο Επίτροπος Γεωργίας και Τροφίμων, Κρίστοφ Χάνσεν, τόνισε πως ο αγροδιατροφικός τομέας της Ευρωπαϊκής Ένωσης βασίζεται σε ένα ισχυρό και δίκαιο διεθνές εμπόριο.
Όπως ανέφερε, η ΕΕ παραμένει ο πρώτος παγκόσμιος εξαγωγέας αγροδιατροφικών προϊόντων με θετικό εμπορικό ισοζύγιο ύψους 50 δισεκατομμυρίων ευρώ, ενώ ταυτόχρονα είναι και ο μεγαλύτερος εισαγωγέας, γεγονός που καθιστά αναγκαία την ισορροπία στις εμπορικές σχέσεις για την εξασφάλιση αξιόπιστων αγορών και σταθερών αλυσίδων εφοδιασμού.
O κ. Χάνσεν ανέφερε πως η εμπιστοσύνη και η υπερηφάνεια για την ποιότητα των ευρωπαϊκών προϊόντων αποτελούν βασικό στοιχείο για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του τομέα.
Παράλληλα, υπογράμμισε την ανάγκη η ΕΕ να συνεχίσει να υπερασπίζεται και να διαφυλάσσει το σύστημα εμπορίου που βασίζεται σε κανόνες, με δίκαιες, προβλέψιμες και σταθερές συνθήκες, ενώ η διεύρυνση των εμπορικών συμφωνιών και η διαφοροποίηση των εταίρων αποτελούν στρατηγική προτεραιότητα.
Ο Επίτροπος αναφέρθηκε επίσης στην πρόοδο που έχει σημειωθεί έναν χρόνο μετά την εφαρμογή του Οράματος για τη Γεωργία και τα Τρόφιμα, τονίζοντας ότι η Κομισιόν έχει προωθήσει σχεδόν τα δύο τρίτα των προγραμματισμένων πρωτοβουλιών.
Στο πλαίσιο αυτό, συνεχάρη την Κυπριακή Προεδρία για την ολοκλήρωση του τριλόγου της Κοινής Οργάνωσης Αγοράς, που ενισχύει την προστασία των αγροτών.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην ανάγκη ενίσχυσης των εργαλείων διαχείρισης κινδύνου της νέας Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, ενώ αναφέρθηκε και στη σημερινή απόφαση των κρατών μελών για διάθεση 21,5 εκατομμυρίων ευρώ από το Αγροτικό Απόθεμα για στήριξη αγροτών στη Βουλγαρία, την Εσθονία και την Ουγγαρία.
Όπως τόνισε, το απόθεμα δεν επαρκεί για όλες τις προκλήσεις, όπως τα ακραία καιρικά φαινόμενα, οι ζωονόσοι και οι διακυμάνσεις των αγορών, αλλά παρέχει σημαντική ανακούφιση στους παραγωγούς.
Ο κ. Χάνσεν αναφέρθηκε στις επιπτώσεις της διεθνούς συγκυρίας στις τιμές των λιπασμάτων, σημειώνοντας ότι η αύξηση των τιμών κατά 60% από το 2020 έως το 2025 έχει επιδεινωθεί από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή.
Η Κομισιόν έχει ήδη λάβει μέτρα, σημείωσε, όπως ποσοστώσεις δασμών και προσαρμογές στη χρήση του Μηχανισμού Προσαρμογής Άνθρακα (CBAM), ενώ ετοιμάζει Σχέδιο Δράσης για τα λιπάσματα που θα παρουσιαστεί την άνοιξη, με στόχο τη μείωση εξάρτησης από εισαγόμενα ορυκτά λιπάσματα και την ενίσχυση της παραγωγής βιώσιμων και χαμηλού άνθρακα λύσεων στην ΕΕ.
