Μια νέα μελέτη από ερευνητές του Πανεπιστημίου της Νέας Νότιας Ουαλίας στην Αυστραλία αποκαλύπτει ότι το χασμουρητό έχει μια ασυνήθιστη και απροσδόκητη επίδραση στη ροή του υγρού που προστατεύει τον εγκέφαλο.
Η ερευνητική ομάδα χρησιμοποίησε μαγνητική τομογραφία για να παρακολουθήσει τι συμβαίνει στο κεφάλι και τον λαιμό 22 υγιών εθελοντών ενώ εκείνοι χασμουριούνταν, έπαιρναν βαθιές ανάσες, συγκρατούσαν το χασμουρητό τους ή ανέπνεαν κανονικά. Επειδή το χασμουρητό και η βαθιά αναπνοή έχουν ορισμένα κοινά μηχανικά χαρακτηριστικά, οι επιστήμονες περίμεναν ότι οι δύο διαδικασίες θα έδιναν παρόμοια εικόνα στις σαρώσεις, αναφέρει το Science Alert.
Αντίθετη κίνηση με τη βαθιά αναπνοή
Τα αποτελέσματα, όμως, ήταν διαφορετικά από το αναμενόμενο. Σε αντίθεση με τις βαθιές ανάσες, το χασμουρητό φάνηκε να ωθεί το εγκεφαλονωτιαίο υγρό μακριά από τον εγκέφαλο. Το εγκεφαλονωτιαίο υγρό περιβάλλει τον εγκέφαλο και τον νωτιαίο μυελό, συμβάλλοντας στην προστασία, τη θρέψη και την απομάκρυνση άχρηστων ουσιών από το κεντρικό νευρικό σύστημα. Η κίνηση που προκάλεσε το χασμουρητό ήταν αντίθετη από εκείνη που παρατηρήθηκε κατά τη βαθιά αναπνοή, ένα εύρημα που η ομάδα δεν περίμενε.
Το φαινόμενο δεν καταγράφηκε σε όλες τις περιπτώσεις και εμφανίστηκε λιγότερο συχνά στους άνδρες. Οι ερευνητές, πάντως, επισημαίνουν ότι αυτό μπορεί να οφείλεται και σε τεχνικούς παράγοντες, όπως η ίδια η λειτουργία του μαγνητικού τομογράφου, που ενδέχεται να επηρέασε την καταγραφή.
Η μελέτη έδειξε επίσης ότι τόσο οι βαθιές ανάσες όσο και τα χασμουρητά αύξαναν τη ροή του αίματος που απομακρύνεται από τον εγκέφαλο, δημιουργώντας περισσότερο χώρο για την είσοδο φρέσκου αίματος. Ωστόσο, σε αντίθεση με το εγκεφαλονωτιαίο υγρό, η ροή του αίματος δεν άλλαζε κατεύθυνση κατά το χασμουρητό. Στα αρχικά στάδια του χασμουρητού, η ροή του αίματος προς τον εγκέφαλο μέσω των καρωτίδων αυξανόταν περίπου κατά ένα τρίτο, κάτι που αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο το χασμουρητό να επιτελεί περισσότερες από μία λειτουργίες.
Μοναδικό χασμουρητό για κάθε άνθρωπο
Ένα ακόμη ενδιαφέρον εύρημα ήταν ότι κάθε συμμετέχων φαινόταν να έχει το δικό του, μοναδικό μοτίβο χασμουρητού. Η κίνηση της γλώσσας και ο τρόπος με τον οποίο εκδηλωνόταν το χασμουρητό διέφεραν από άνθρωπο σε άνθρωπο, αλλά επαναλαμβάνονταν με μεγάλη συνέπεια στο ίδιο άτομο. Οι ερευνητές παρομοιάζουν αυτό το μοτίβο με ένα είδος «αποτυπώματος», αφήνοντας ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο να μπορεί κάποιος να αναγνωριστεί από τον τρόπο που χασμουριέται.
Το βασικό ερώτημα, ωστόσο, παραμένει: γιατί το χασμουρητό επηρεάζει τόσο διαφορετικά το εγκεφαλονωτιαίο υγρό σε σχέση με τη βαθιά αναπνοή; Μία πιθανή εξήγηση είναι ότι συμβάλλει στον «καθαρισμό» του εγκεφάλου, διευκολύνοντας την απομάκρυνση ουσιών που συσσωρεύονται. Μια άλλη υπόθεση είναι ότι σχετίζεται με μηχανισμό ψύξης του εγκεφάλου.
Το μυστήριο του χασμουρητού
Το ζήτημα έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς οι νευροεκφυλιστικές νόσοι συνδέονται με συσσώρευση άχρηστων προϊόντων στον εγκέφαλο, ενώ η αποτελεσματική απομάκρυνσή τους μέσω του εγκεφαλονωτιαίου υγρού αποτελεί αντικείμενο έντονης έρευνας τα τελευταία χρόνια. Προς το παρόν, οι επιστήμονες δεν γνωρίζουν πόσο ισχυρή μπορεί να είναι αυτή η σύνδεση.
Το χασμουρητό παρατηρείται σε πολλά είδη και είναι συχνά «μεταδοτικό» μεταξύ ανθρώπων και ζώων. Παρά την καθημερινή του παρουσία, ο ακριβής σκοπός του παραμένει ασαφής. Η νέα μελέτη, που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση Respiratory Physiology & Neurobiology, προσθέτει ένα ακόμη στοιχείο στο μυστήριο, υποδεικνύοντας ότι το χασμουρητό ίσως συνδέεται πιο στενά απ’ ό,τι πιστευόταν με την ισορροπία και τη λειτουργία του κεντρικού νευρικού συστήματος.
Πηγή: CNN Greece
