«Το θέμα δεν είναι μόνο οικονομικό ή επαγγελματικό. Είναι πρωτίστως θέμα ασφάλειας.»
Της Κρίστης Παναγιώτου
Ένα σοβαρό θέμα φαίνεται να λαμβάνει ανησυχητικές διαστάσεις στην Κύπρο και αφορά τη λειτουργία φυσιοθεραπευτηρίων τα οποία, σύμφωνα με καταγγελίες και στοιχεία που φτάνουν στον κλάδο των ιδιωτικών γυμναστηρίων, ενδέχεται να ξεπερνούν τα όρια της φυσιοθεραπευτικής πρακτικής και να μετατρέπονται σταδιακά σε χώρους άσκησης και γυμναστικής.
Το ζήτημα αφορά ιδιαίτερα την αξιοποίηση υπηρεσιών του ΓεΣΥ για την παροχή προγραμμάτων που παρουσιάζονται ως «θεραπευτικές συνεδρίες Pilates». Όμως το Pilates είναι, κατ’ αρχήν, μια μέθοδος σωματικής άσκησης και η εφαρμογή του πρέπει να εξετάζεται με βάση το ισχύον νομοθετικό και επαγγελματικό πλαίσιο, τα προσόντα του προσώπου που το διδάσκει και τον πραγματικό σκοπό της υπηρεσίας που παρέχεται.
Δεν μπορεί κάθε μορφή άσκησης να βαφτίζεται «θεραπεία» μόνο και μόνο επειδή παρέχεται μέσα σε ένα φυσιοθεραπευτήριο ή επειδή εξυπηρετείται μέσω του συστήματος υγείας.
Άλλο πράγμα η εξατομικευμένη φυσιοθεραπευτική αποκατάσταση ενός ασθενή, υπό την ευθύνη και επιστημονική αξιολόγηση του αρμόδιου επαγγελματία, και άλλο η οργανωμένη διδασκαλία προγραμμάτων άσκησης, όπως το Pilates, σε υγιή άτομα ή ως εμπορική δραστηριότητα.
Το ερώτημα που τίθεται είναι απλό: Πού τελειώνει η φυσιοθεραπεία και πού αρχίζει η οργανωμένη άσκηση;
Η απάντηση δεν μπορεί να παραμένει θολή.
Αθέμιτος ανταγωνισμός
Οι αδειούχοι χώροι άσκησης και γυμναστήρια στην Κύπρο υποχρεώνονται να λειτουργούν μέσα σε ένα συγκεκριμένο πλαίσιο αδειοδοτήσεων, ελέγχων και προϋποθέσεων. Επενδύουν σε κατάλληλους χώρους και εξοπλισμό, απασχολούν καταρτισμένους επαγγελματίες και υπόκεινται σε ελέγχους που έχουν ως βασικό στόχο την ασφάλεια του πολίτη.
Όταν, όμως, ένας χώρος που έχει αδειοδοτηθεί για την παροχή υπηρεσιών φυσιοθεραπείας λειτουργεί στην πράξη και ως χώρος οργανωμένης άσκησης ή διαθέτει εξοπλισμό και υπηρεσίες που παραπέμπουν σε κανονικό γυμναστήριο, τότε δημιουργείται ένα σοβαρό ζήτημα ισότιμης μεταχείρισης και πιθανού αθέμιτου ανταγωνισμού.
Πώς είναι δυνατόν ένα αδειοδοτημένο γυμναστήριο να πρέπει να πληροί συγκεκριμένες προδιαγραφές και να υπόκειται σε ελέγχους από τις αρμόδιες αρχές, ενώ άλλοι χώροι ενδέχεται να προσφέρουν ουσιαστικά παρόμοιες υπηρεσίες κάτω από διαφορετικό καθεστώς;
Πάνω απ’ όλα, η ασφάλεια των πολιτών
Το θέμα δεν είναι μόνο οικονομικό ή επαγγελματικό. Είναι πρωτίστως θέμα ασφάλειας.
Όταν ένας χώρος μετατρέπεται ουσιαστικά σε γυμναστήριο και δέχεται μεγάλο αριθμό ασκουμένων, πρέπει να υπάρχει σαφής έλεγχος για το κατά πόσο πληρούνται όλες οι απαραίτητες προδιαγραφές που αφορούν, μεταξύ άλλων, την ασφάλεια του χώρου, την πυρασφάλεια, τις ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις, τις υγειονομικές συνθήκες, τη χρήση του υποστατικού και την καταλληλότητα των επαγγελματιών που παρέχουν υπηρεσίες άσκησης.
Οι πολίτες έχουν δικαίωμα να γνωρίζουν εάν ο χώρος στον οποίο ασκούνται λειτουργεί με τις απαιτούμενες άδειες και ελέγχους.
Το ΓεΣΥ δεν μπορεί να μετατρέπεται σε εργαλείο εμπορικού ανταγωνισμού
Το Γενικό Σύστημα Υγείας δημιουργήθηκε για να προσφέρει ποιοτικές υπηρεσίες υγείας στους πολίτες.
Δεν πρέπει να δημιουργείται η εντύπωση ότι μπορεί να χρησιμοποιείται για την κάλυψη υπηρεσιών γενικής άσκησης ή για τη μεταφορά εμπορικών δραστηριοτήτων στον χώρο της υγείας.
Αν υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες συνεδρίες ή προγράμματα άσκησης καταχωρούνται ή χρεώνονται ως φυσιοθεραπευτικές υπηρεσίες χωρίς να ανταποκρίνονται στον πραγματικό θεραπευτικό σκοπό και στις προϋποθέσεις του συστήματος, τότε οι αρμόδιες αρχές οφείλουν να τις διερευνήσουν άμεσα και σε βάθος.
Δεν ζητούμε την απαγόρευση της συνεργασίας μεταξύ διαφορετικών επαγγελματιών. Αντίθετα, η φυσιοθεραπεία και η επιστήμη της άσκησης μπορούν και πρέπει να συνεργάζονται προς όφελος του ασθενή και του πολίτη.
Ζητούμε όμως κάτι πολύ απλό: ξεκάθαρους ρόλους, ξεκάθαρους κανόνες και ίσους όρους για όλους.
Η φυσιοθεραπεία είναι φυσιοθεραπεία.
Η άσκηση είναι άσκηση.
Και ένα γυμναστήριο είναι γυμναστήριο.
Δεν μπορεί, ανάλογα με το ποιος παρέχει την υπηρεσία ή με ποιον τρόπο αυτή χρεώνεται, να αλλάζουν οι κανόνες, οι υποχρεώσεις και οι έλεγχοι.
Η πολιτεία, ο Οργανισμός Ασφάλισης Υγείας, το Υπουργείο Υγείας, ο Κυπριακός Οργανισμός Αθλητισμού και όλες οι αρμόδιες υπηρεσίες πρέπει να εξετάσουν άμεσα το θέμα και να διασφαλίσουν ότι:
• οι υπηρεσίες του ΓεΣΥ παρέχονται αποκλειστικά για τον σκοπό για τον οποίο έχουν εγκριθεί,
• η φυσιοθεραπευτική πράξη διαχωρίζεται ξεκάθαρα από την οργανωμένη άσκηση,
• όλοι οι χώροι όπου παρέχεται συστηματική άσκηση λειτουργούν με τις απαιτούμενες άδειες και προδιαγραφές,
• οι πολίτες προστατεύονται και γνωρίζουν ποιος τους παρέχει κάθε υπηρεσία και με ποια επαγγελματικά προσόντα,
• και, πάνω απ’ όλα, σταματήσει κάθε πρακτική που δημιουργεί άνισους όρους ανταγωνισμού εις βάρος των νόμιμων και αδειοδοτημένων επιχειρήσεων.
Η ασφάλεια, η νομιμότητα και η διαφάνεια δεν μπορεί να είναι προαιρετικές. Πρέπει να ισχύουν για όλους.
